Bahçede Kış

 

Sonbahar geceleri soğuk olmaya başladığında, bahçenizi kışa hazırlama zamanı gelmiş demektir. Kış hazırlıkları, bahçelerin hem soğuk kış aylarında daha iyi görünmesini sağlar, hem de bahar aylarında yapacağınız işleri kolaylaştırır. Soğuğa fazla dayanıklı olmayan hassas bitkileriniz kış hazırlıkları sayesinde soğukları atlatabilirler. Gerekli kış hazırlıklarınızı yapmazsanız tüm yıl uğraşıp masraf yaptığınız bahçeleriniz bozulacak, emekleriniz boşa gidecektir.

Kış hazırlıklarına, bölgeniz için yapılan hava tahminlerinde gece sıcaklığının donma derecesine yaklaştığı zamanlarda veya derecenin donma noktasına doğru düşmesinin hızlandığı dönemde bitirilmesi gerekir. Bu nedenle yurdumuzun en sıcak kısımları hariç birçok bölgesi için Ekim sonu ve Kasım sonu arasında kış hazırlıklarının yapılması lazımdır.

Kış hazırlıklarına başlamadan önce, bahçenizin bir değerlendirmesini yapmanız gereklidir. Geçen dönemde bahçenizde hangi düzenlemeler ve bitkilerden verim aldınız, hangileri size beklediğiniz zevki vermedi? Bu değerlendirmenize göre alacağınız notlara göre, sonbahar ayları, yerinden hoşlanmayan bitkilerin yerlerini değiştirmek veya beğenmediğiniz bitkileri sökmek için en ideal zamandır.

Sonbahar, aynı zamanda Lale,Sümbül,Nergiz,Kardelen gibi soğanlı bitkilerin soğanlarının ekilmesi, çıplak köklü ağaç ve çalıların dikilmesi ve çok yıllık yayılıcı bitkilerin kökten ayırma yöntemi ile çoğaltılması için de en uygun fırsatları sunar. Kökten ayırma işlemi hem çok yıllık bitkilerinizin sağlığını korumanız için hem de bahçenizde kullanabileceğiniz veya komşularınıza verebileceğiniz birçok yeni bitki elde etmeniz için önemlidir. Serin geçen günler, bitkileri sıcaklık şoklarından korur, nemli ve yağmurlu günler, yaşamalarına ve yerlerine alışmalarına fırsat verir.

Bahçenizde kış temizliği için yosunları, zararlı otları, düşen yaprakları, solmuş çiçekleri, zamanı geçmiş yıllık bitkileri ve benzer her türlü çer çöpü sonbahar aylarında toplamanız gereklidir. Ağaçlar ve çalılar için hastalıklı ve kurumuş dalları temizleyin ancak fazla bir budama yapmayın. Budama, bitkide büyümeyi ve yeni sürgünler vermeyi tetikler ve bu da bitkinize kışın zarar verebilir. Yaz aylarında açan ve kış soğuklarına dayanıklı olmayan kanna, glayör, dahlia (yıldız) gibi soğanlı bitkilerinizin soğanlarını sökün, güneşte biraz kurutun ve ilkbahara kadar garaj, bodrum depo gibi serin ve kuru bir yerde gazete kırpıkları veya saman içerisinde saklayın.

Topladığınız artıkları çim sahalarında bırakmayın, ölümlerine ve hastalanmalarına sebep olursunuz. Ağaçlar ve çalılar, bahçelerimizde en önemli unsurlar arasındadır. Kışın yaprak döken ağaçlar, sonbaharın en son döneminde yapraklarını kaybettikleri zaman dikkatle inceleyin. Zayıf, şekli bozuk, hasta ve kuruyan dalları daha kolay göreceksiniz. Bu dalları temizleyebilir veya sayıları çoksa budama mevsiminde kesmek üzere plan yapabilirsiniz. Yaprak dökmeyen her dem yeşil ağaç ve çalılarınızdan hassas olanlar için kompostlama, (malçlama) rüzgar perdelemesi, kapalı mahalle alma, rüzgar desteklemesi gibi kış soğuklarından ve rüzgardan koruma hazırlıklarını don mevsimi başlamadan bitirin. Ancak malç uygulamasını fazla erken yapmayın, böceklenme ve hastalık riskini arttırabilir. Havalar iyice soğumaya başlarken özellikle hassas bitkilerinizi kış soğuğundan ve büyük ısı değişimlerinin getireceği şoklardan korumak için 15-20 cm malçlama yapmanız gerekir.  Malçlama için kurumuş yapraklar, çam iğneleri, ağaç kabuğu kullanabilirsiniz, Çok yıllık bitkilerden aslanpençesi, çan çiçeği, koyungözü, hezaren çiçeği, sardunya, yavşanotu, hosta, gaura gibi birçoğu, kış başında toprak seviyesinin 10-15 cm üzerinden budanmalıdır. Ancak bazı soğuğa dayanıklı çok yıllık bitkilerin kışın daha çekici göründüğünü de unutmayın. Eğer budayıp budamama konusunda tereddütte kalırsanız, bahçıvanınıza danışın. Ayrıca yine rudbekya, kelebek çalısı, güneş şapkası, ekinezya, aşil otu bazı çok yıllık bitkilerin tohum kapsülleri hem kışın güzel görünür hem de kuşlara besin maddesi olur. Pelin, çin karanfili, hüsnüyusuf, güneşgülü, ateş feneri gibi alp bitkileri ile her dem yeşil bitkileri kış başında budamaya gerek yoktur. Ancak eğer bitkiniz bu aylarda şeklini kaybetmişse ve yorgun görünüyorsa hem ilkbaharda iş yükünü azaltmak hem de kışın düzgün bir bahçe görünüşü için budama yapmanız gereklidir.

Sonbaharda bahçelerimizde ve saksılarda sulamayı azaltıp bitkilerimizi kışa hazırlıyoruz. Yağmurlar kontrolü ele alıyor. Ancak çok kuru bir sonbahar geçiriyorsanız, don başlamadan önce bahçenizi sulamayı unutmayın. Kışın kar dahi yağsa, kuru soğuklar özellikle uykuya dalmayan bitkileri nemsiz bırakıp ölümlere yol açabilir. Bu sebeple en soğuk aylara, kışın da aktif olan bitkiler (her dem yeşiller, orman gülleri vs.) için nemli bir toprakla girilmesi gerektiğini unutmayın.

 

Kış çimi olan bahçelerde gübreleme ve sulama devam ettirilmelidir. Özellikle fosfor ağırlıklı gübreler ile 2 partide yapılacak sonbahar gübrelemeleri, kış çimlerinin güzel ve sağlıklı görünmeleri açısından şarttır. Ancak bahçenizde Bermuda çimi gibi kışın uykuya dalan çim varsa gübreleme yapmanıza gerek yoktur. Kış bakımı sırasında çim alanlarda tamir, yenileme, yeniden tohumlama da yapılabilir. Bu dönemde tohum ekimi yapılırsa çabuk çimlenen çim türleri seçilmelidir.

Bahçe temizlikleri ve kesimler bittikten sonra, kış başında tüm bahçe aletlerin toplayıp bakım için kapalı mahallere taşıma zamanı gelir. Temizleme, bileme, yağlama, tamir işlerini yapın ve kuru bir yerde saklamaya alın. Bahçe hortumlarını toplayın, içini boşaltın, donmayacakları ve çatlamayacakları bir yerde rulo yaparak istif edin. Kışın çatlayıp kırılabilecek, rüzgâr, yağış ve soğuktan zarar görecek bahçe mobilyalarınızı ve süslerinizi toplayın veya kılıfla koruyun. Otomatik sulama sisteminiz varsa bakım ve tamir işlerini yapın. Havuzunuz varsa temizleyin, balıklarınızı kış diyetine alın ve havuz ekipmanını elden geçirin Bunlar size biraz iş çıkartabilir ancak ilkbaharda tüm ekipmanınızı tertemiz ve sağlam durumda görmekten hoşlanacak ve yoğun bahçe işlerinize başlarken vakit ve para kaybetmeyeceksiniz.

Sonbahar bakım işlerinizi yapmazsanız elbette ki dünyanın sonu gelmez. Ancak bazı sevdiğiniz bitkilerinizi, özellikle genç bitkilerinizi kaybedebilir, kışın daha bakımlı ve güzel bir bahçe sahibi olma fırsatını kaçırabilirsiniz. Gerekli bakımlar yapılmazsa yeni bitki ve aletler için mali harcamanız artar. İlkbaharda yapmanız gereken işleriniz çoğalır. Bu yüzden sonbaharın güzel ve serin günlerinin kıymetini bilin. Bahçede çalışmanın rahatlatıcı ve haz verici etkisini hissedin. Unutmayın ki bahçelerimiz bizlere dört mevsim zevk ve keyif vermiyorsa bazı şeyler eksiktir.

Sera peyzaj olarak bahçeleriniz, bitkileriniz ve bahçe aletlerinizin sonbahar-kış bakımlarında da yardımcı oluyoruz. Daha fazla bilgi için lütfen bizimle serapeyzj@gmail.com adresinden temasa geçin.

Bahar yatırımınızı şimdiden yapın en güzel bahçe sizin bahçeniz olsun: Soğanlı bitkiler

Şubat ortalarıyla nisan sonuna kadar olan sürede bahçelerimizin en güzel çiçekleri soğanlı bitkilerdir. Şubat ortalarında Kardelenler çıkmaya başlar baharı müjdeler bize, Peşine çiğdemler gelir. Mart ortalarında ise mis gibi kokularıyla sümbüller gösterir yüzünü, Mart sonu gibi de , nisan sonu hatta mayıs ortalarına kadarda laleler ve nergiz ler çiçeklerini açar. Bahar ın en güzel çiçekleridir soğanlı bitkiler canlı çiçekleriyle içimizi ısıtırlar gördüğümüz zaman bizi çoştururlar.

İşte Kasım ayı bu soğanlı bitkileri dikmek için en uygun aydır.Bahçenizin görmek istediğiniz her yerine dikebilirsiniz.Baharda ilk çıkan bitkiler oldukları için her yerde çiçek açarlar.

 

Mutlaka guruplar halinde dikin lale ve nergizler 10 lu paketlerde satılıyor .Bir paketi Servis tabağından biraz büyük bir alana ve 10 cm.derinliğe dikin sivri yerleri yukarı dönük şekilde ve üstünü  gübre veya gübreli toprakla kapatın.Lalelerin çok çeşitleri var ve birçoğunun boylarıda farklı alırken mutlaka boylarına bakıp alın ve ona göre dikin .Çim alanlar dışında her yere dikin baharda en güzel bahçe sizin bahçeniz olsun.

Kardelenler çok narin görünüşlü çıtıpıtı çiçekler ama en soğuk zamanda çıkıveriyorlar karın altından .Mümkünse kardelenleride en az 10 lu gurup halinde dikin.

Sümbüller süper kokulu çiçeklerini size sunmak için mart sonunu beklerler en az 5li gruplar halinde dikin tek tek hiçbir soğanlı bitki  güzel durmuyor. En kokulu sümbüller mor olanları her soğan peş peşe  iki çiçek açıyor o kadar.

Muskari lerde çok güzel çiçeklerden yurdumuzun yerlisi bir çiçek ermeni muskası demişler her sene daha çoğalıyorlar bir köşede mutlaka olsun.

Çiğdem hepimizin bildiği bir bahar müjdecisi küçükken yemek için yarışırdık şimdi yiyenlerden korumaya çalışıyoruz. Çok renkleri var marketlerde. Bunlarıda kalabalık gurup dikin.

Allium (Soğan çiçeği)  oldukça iri çiçeği çok gösterişlidir. Grup dikerseniz tüm dikkatleri üzerine çeker mutlaka bahçenizde bulunsun.

Frittilaria imperialis ( ağlayan gelin)(hüzün çiçeği) güzel yurdumuzun doğu ve güneydoğu anadolunun yerlisi  boynu bükük çiçekleri aşağı doğru baktığı için hüzün çiçeği, çiçeklerinden su damladığı için ağlayan gelin demişler. Çok gösterişli ve dayanıklı mart,mayıs arası çiçeklidir. Boylu bir çiçektir, bahçenizde bu gerçek yerli çiçeğimiz mutlaka bulunsun.

Aslında bu bitkileri yerlerinde bırakmak gerekir dikerken buna dikkat edin ama genellikle yazın yerleri boş kaldığı için sökebilirsinizde .Sökmeyecekseniz çiçekleri geçtikten sonra çiçeksaplarını kesin ve yeşil kısmını kopartmayın kırın böylece soğanını güçlendirmeye başlar hayvan gübresini ilk diktiğiniz andan itibaren eksik etmeyin.Böylece her sene çok güçlü ve gösterşli çiçekler verirler.

Sonbaharda dikilebilecek çiçek önerileri: Hercai menekşe

Hercai menekşe hepimizin sevdiği bize baharı getiren çiçeklerden biri. Şimdi dikerseniz kış başlayana kadar çiçekleriyle size eşlik eder kışın çiçeksiz bir şekilde durur şubat ayıyla beraber coşar Ankarada haziran ayına kadar hiç durmaz sıcaklar başladımı çiçeğini azaltır ve ölür. Yazlık çiçeklerin ölmeye başladığı şu günlerde içimizi ısıtacak ,görünce bizi mutlu edecek eski bir dosttur menekşe.

Sonbaharda dikilebilecek çiçek önerileri.Erica

 

Aşağı yukarı bütün kış bahçenizde veya balkonda kış için hiç alışmadığımız güzellikte duran çiçekli bir bitkidir Erica. Bahçenizde mutlaka olması gerekir. Uzun süreli kızgın güneşi sevmeyen yarı gölge bitkisi diyebileceğimiz  Erica (Calluna vulgaris),mutlaka dışarıda durmalıdır. Çok sıkı bir kök yapısı vardır siz suladım zannedersiniz ama verdiğiniz su saksıyla kök yumağı arasından yada yerde dikiliyse sıkı kökleri suyu emme fırsatı bulamadan süzülüp gider.Balkonda besleyecekseniz suyu iyi alması için kışın gündüzleri yazın akşamları aklınıza geldikçe sulayın.Yazın bahçelerinizdeki Erica larıda bol bol sulayın. Bu bitkinin en önemli ölüm sebebi susuzluktur. Çiçekleri geçmeye başlayınca çiçek diplerinden kesin,yeni sürgünler ve çiçekler versin.

Temalı Bahçeler

Temalı bahçe uygulamaları :

Çim alanların daha güzel görünmesi için alan içine dağınık şekilde değilde grup grup yapılan bitki dikimleri çok daha şık görünmektedir.

Bu başlık altındaki bahçeler çim alan üzerinde yapmak istediğimiz bitki düzenlemesinin genel adıdır.Temalı bahçeler çim alan içinde hazırlanan alanlarda uygulanan Kaya bahçesi,Konifer bahçesi, gül bahçesi,Japon bahçesi,malç bahçesi gibi isimlerle anılır.Bu bahçeler için öncelikle çim alanla yapacağınız bahçe arası kesinlikle plastik bir malzeme kullanılarak ayrılmalıdır.Ahşap yada taşla yapılan ayırmalar sadece dekor amaçlı olup çimin yaptığınız bahçe içine yürümesini engellemez.Yani bu şekilde bile ayıracak olsanız plastik malzeme uygulandıktan sonra taş yada ahşap malzemeleri kullanmalısınız.Sonraki adım size sıcak gelen ve uygulayacağınız yerde yaşayabilen bitki ve malzemeleri bir araya getirmektir.Tabi bu işlemleri yaparken profesyonel yardım almanız şarttır.Çünkü kullandığınız bitkiler canlıdır hepsinin istekleri farklı olabilir bu yüzden birbirine yakın istekleri olan bitkileri bir arada kullanmak gerekir.Sırf siz istiyorsunuz diye bahçenizde yaşamayacak bitkileri koymak yanlıştır.Bitkiler mobilya değildir koyduğunuz yerde öylece durmazlar gelişip büyümek için uğraşırlar onları koyduğunuz yer uygun değilse bir süre sonra bozulup öleceklerdir.

Temalı bahçeler zaman içinde zevkleriniz değişirse kolayca yenilenebilecek ve bir kısmıda sabit olan bitkilerden oluşmalıdır.Mevsimlik çiçekler ve soğanlar bahçenizin her mevsimde farklı güzellikler sergileyecek değişmez elemanlarıdır.

Temalı bahçeler çok bakım ve sulama gerektiren çim alanlarınızı azalttığı içinde ayrıca çok ekonomiktir.Özellikle son zamanlarda teknolojiyle gelişen ağaç kabuk ve tohum kabuklarının parçalanıp piyasaya sürülmesi malç bahçelerini ön plana çıkarmaktadır.Tamamen doğal bir malzeme olduğundan serildiği yerde su kaybnı ciddi biçimde engellediği ve güzel göründüğü için yakın gelecekte en çok uygulanan bahçe şekli olacaktır.

 

Konifer bahçeleri çam gibi ibreli yapraklı bitkilerin ağırlıkla kullanıldığı geniş alan isteyen bir temalı bahçe uygulamasıdır.Aslında ismi konifer ormanlarıdır ancak bu güzel görüntüleri bahçelerimizde görmek istediğimiz için yavaş boylanan ve enine gelişen türlerin bir araya getirildiği bahçelerdir.Bu bitkiler budanamayacağı için ilk uygulama anından itibaren geniş alanlar istemektedir.Böyle bir bahçe yaparken de Mutlaka profesyonel destek almalısınız.Gelişen ticaret yakınlaşan ülkeler her türlü şeyin olsun olmasın her ülkede bulunmasını sağladığından gözünüze hoş gelen her bitki bahçenizde yaşamaya bilir.Çok para verilen bu bitkiler canınızı sıktığı gibi hevesinizide kırar buna izin vermemek için profesyonel yardım şarttır.

 

Temalı bahçelere bir örnekte sifalı bitkiler bahçesidir.Özellikle hanımlar evlerinin bahçesinde bir yerde böyle bir bahçenin olmasını isterler.Çok çeşitli şifalı bitki bahçelerde çok dekoratif ve güzel kokulu bir şekilde düzenlenebilir.

Ev bitkilerini kışa hazırlama

Ev bitkileri gelişimi günler kısaldığında yavaşlamaya başlar. Vitamin vermeyi mart ortalarına kadar kesin. Kışın beslenme zayıf büyümeye neden olacaktır. Eviniz çok sıcak değilse sulamayı azaltın çürümeyi önlersiniz.

 

(Poinsettia) Atatürk çiçeğinin ve (Schlumbergera) Atlas çiçeğinde çiçek açtırma planı yapın . Her iki bitkiyi de 12 ile 18 derece arasında olacak şekilde bir yere koyun .

(Schlumbergera) Atlas çiçeğinin çiçek açması için  en az 13 saat gece tam karanlıkta olmasına dikkat edin.

(Poinsettia)  Atatürk çiçeğinin  üst yapraklarının kızarması için15 saat tam karanlıkta olması gerekecek.

İki bitkininde üstlerini koyu renk bir örtüyle örterek kapatabilirsiniz. Örtüyü Açtığınızda parlak bir ışıkla yada güneşle karşılaşsın. Onlara su ve genel amaçlı gübre verin. Kasım Yada Aralık ayında çiçek açtıklarını göreceksiniz.

Sonbaharda dikilebilecek çiçek önerileri: Cyclamen


Soğuk hava seven bir bitkidir. Marmara,ege, karadeniz ve akdeniz de bütün kışı donmadan ve keyifle dışarıda geçirebilirler.İç anadolu da aralık ayının ikinci haftasına kadar bahçe yada balkonda çok sağlıklı dururlar.Bu bitkiyi sıcak öldürür sıcak odalara koymayınız. Evin içine koymak istiyorsanız kalorifer yada soba olmayan bir yerde mümkünse cam kenarı gibi bol aydınlık alan bir yerde olmalıdır.
Unutmayın bütün bitkilerde bizim gibi canlıdır,evinizde boş kalan yere değil onların yaşayabilecekleri yere koymalısınız.

Sonbaharda dikilebilecek çiçek önerileri: Kasımpatı

Hepimizin bildiği çok fazla çeşidi olan çok yıllık bir bitkidir. İri yada ufak açan bütün türleri marmara, ege, karadeniz ve akdeniz e, Erken çiçeklenen,  küçük açan türleri iç anadolu ve doğu anadolu ya uygundur. Bahçenizde kendi haline bırakırsanız boylanır ve çiçeklenme zamanı çiçeklerini taşıyamadığı için yere yatar.Uzayan boylarını temmuz ayında budarsanız hem daha fazla çiçeklenir, hemde çiçek açtığı zaman dağılmadan kocaman bir top gibi olur. Bahçelerinizde çeşitli yerlere dağıtırsanız, ekim-kasım aylarında içinizi ısıtan sizi heyecanlandıran renkler görürsünüz.